شیر فلکه کشویی (گیت ولو) فولادی دنده‌ای و ساکت کلاس ۸۰۰ | قیمت شیرآلات

شیر فلکه کشویی (گیت ولو) فولادی دنده‌ای و ساکت کلاس ۸۰۰

شیر فلکه کشویی یا گیت ولو فولادی کلاس ۸۰۰ یکی از شیرآلات مهم در سیستم‌های پایپینگ صنعتی است که برای قطع و وصل کامل جریان سیالات در خطوط تحت فشار مورد استفاده قرار می‌گیرد. در این شیر، یک Gate یا Wedge با حرکت خطی در داخل Body بالا و پایین می‌رود و در حالت کاملاً باز از مسیر اصلی جریان خارج می‌شود. همین ساختار باعث می‌شود گیت ولو در وضعیت Full Open مسیر نسبتاً آزادی برای عبور سیال ایجاد کرده و افت فشار کمتری نسبت به شیرهایی مانند Globe Valve داشته باشد.

مدل‌های کلاس ۸۰۰ معمولاً برای خطوط Small Bore و پرفشار صنعتی مورد استفاده قرار می‌گیرند و بسته به طراحی می‌توانند با اتصال دنده‌ای، NPT و ساکت ولد (Socket Weld) ارائه شوند. در بسیاری از مدل‌ها بدنه از Forged Carbon Steel و گریدهایی مانند ASTM A105 یا A105N ساخته می‌شود؛ البته متریال دقیق هر شیر باید براساس Datasheet و مشخصات همان محصول بررسی شود.

شیر فلکه کشویی فولادی کلاس ۸۰۰ چیست؟

Gate Valve نوعی شیر Multi-Turn و Linear Motion است که عمدتاً برای Isolation یا قطع و وصل کامل جریان استفاده می‌شود.

با چرخاندن Handwheel، Stem حرکت کرده و Gate یا Wedge را بالا یا پایین می‌برد.

در وضعیت Open، Gate از مسیر جریان خارج می‌شود.

در وضعیت Closed، Gate میان Seatهای داخلی قرار گرفته و مسیر عبور Fluid را مسدود می‌کند.

به همین دلیل گیت ولو بیشتر برای دو وضعیت زیر طراحی شده است:

کاملاً باز

کاملاً بسته.

مشخصات فنی گیت ولو فولادی کلاس ۸۰۰

بدنه فولادی فورج

در بسیاری از Gate Valveهای کلاس ۸۰۰ از Forged Steel Body استفاده می‌شود.

در فرآیند Forging، فولاد تحت فشار مکانیکی شکل داده شده و قطعه‌ای متراکم برای استفاده در سرویس‌های صنعتی تولید می‌شود.

شیرآلات فولادی فورج در خطوط Small Bore پرفشار بسیار پرکاربرد هستند و ساختار Compact آن‌ها امکان استفاده در فضاهای محدود سیستم پایپینگ را نیز فراهم می‌کند.

ASTM A105 و A105N

یکی از متریال‌های رایج برای تولید بدنه شیرآلات Forged Carbon Steel، ASTM A105 یا A105N است.

Body Marking

Heat Number

Datasheet

MTC

و مشخصات فنی سازنده.

صرفاً Class 800 بودن شیر به معنی A105 بودن Body نیست.

کلاس فشاری ۸۰۰ چیست؟

Class 800 یک رده فشاری برای شیرآلات صنعتی است.

این عبارت به معنی فشار کاری ثابت ۸۰۰ PSI در تمامی شرایط نیست.

Pressure مجاز واقعی به عواملی مانند:

Body Material

Temperature

Size

Trim

Seat

Design

و Pressure-Temperature Rating

وابسته است.

بنابراین در پروژه‌های حرفه‌ای باید Design Pressure و Design Temperature خط با مشخصات Valve تطبیق داده شوند.

اتصال دنده‌ای

مدل Threaded Gate Valve Class 800 برای خطوط دارای Connection رزوه‌ای استفاده می‌شود.

این نوع اتصال در خطوط سایز پایین مزایایی مانند:

نصب سریع

عدم نیاز به Welding

امکان باز کردن ساده‌تر

تعویض آسان‌تر

و ساختار Compact

دارد.

اتصال NPT

NPT یکی از Thread Standardهای متداول در سیستم‌های صنعتی است.

اصطلاح «دنده‌ای» کلی است و NPT یک نوع مشخص از رزوه به شمار می‌رود.

استفاده از Thread نامتناسب می‌تواند باعث نشتی و آسیب Connection شود.

اتصال ساکت ولد

در Socket Weld Gate Valve، Pipe داخل Socket انتهای شیر قرار می‌گیرد و سپس Welding انجام می‌شود.

این نوع اتصال در خطوط Small Bore پرفشار صنایع نفت، گاز، پتروشیمی و پالایشگاه بسیار کاربردی است.

Gate یا Wedge چیست؟

Gate یا Wedge عضو اصلی مسدودکننده جریان در Gate Valve است.

هنگام بسته شدن شیر، این قطعه به سمت پایین حرکت کرده و میان Seatهای Body قرار می‌گیرد.

کیفیت سطح Wedge و Seat تأثیر زیادی در آب‌بندی شیر دارد.

Solid Wedge

Solid Wedge یکی از طراحی‌های رایج در شیرهای کشویی است.

در این ساختار Wedge به‌صورت یکپارچه تولید می‌شود و ساختار مکانیکی نسبتاً ساده و مقاومی دارد.

نوع واقعی Wedge باید از مشخصات شیر موردنظر تأیید شود.

Flexible Wedge

در برخی مدل‌ها از Flexible Wedge استفاده می‌شود.

این ساختار دارای انعطاف کنترل‌شده‌ای است که می‌تواند در شرایط مشخص به تطابق بهتر با Seat کمک کند.

انتخاب Solid یا Flexible Wedge به طراحی شیر و شرایط سرویس بستگی دارد.

Seat گیت ولو

Seat در دو طرف مسیر داخلی Body قرار دارد.

در وضعیت Closed، Wedge با Seatها تماس پیدا می‌کند و مسیر Flow را مسدود می‌کند.

کیفیت Seat روی Shut-Off و میزان Leakage داخلی تأثیر مستقیم دارد.

Metal Seat

در بسیاری از گیت ولوهای فولادی کلاس ۸۰۰ از Metal Seat استفاده می‌شود.

این نوع Seat می‌تواند برای Pressure و Temperatureهای صنعتی مناسب باشد.

متریال Seat باید براساس Fluid و شرایط عملیاتی انتخاب شود.

Stem شیر

Stem وظیفه انتقال حرکت Handwheel به Gate را بر عهده دارد.

کیفیت Stem، سطح آن و رزوه‌های Stem نقش مهمی در عملکرد نرم و قابل اعتماد شیر دارند.

Rising Stem

در بسیاری از Gate Valveهای صنعتی از Rising Stem استفاده می‌شود.

در این طراحی با باز شدن Valve، Stem به سمت بالا حرکت می‌کند.

یکی از مزایای این ساختار امکان تشخیص تقریبی وضعیت باز یا بسته شیر از روی موقعیت Stem است.

Handwheel

Handwheel برای باز و بسته کردن دستی Gate Valve استفاده می‌شود.

برخلاف Ball Valve که تنها ۹۰ درجه می‌چرخد، Gate Valve برای Open یا Close کامل به چند دور Handwheel نیاز دارد.

این موضوع باعث می‌شود Operation آن آهسته‌تر اما کنترل‌شده باشد.

Bonnet

Bonnet قسمت بالایی Valve است که اجزایی مانند Stem و Packing در آن قرار دارند.

نوع Bonnet می‌تواند بسته به طراحی متفاوت باشد.

از طراحی‌های رایج می‌توان به:

Bolted Bonnet

Welded Bonnet

اشاره کرد.

Welded Bonnet

در برخی Gate Valveهای Forged Steel کلاس ۸۰۰ از Welded Bonnet استفاده می‌شود.

این ساختار می‌تواند تعداد Jointهای بالقوه برای Leakage را کاهش دهد.

روش Maintenance آن با Bolted Bonnet متفاوت است.

Bolted Bonnet

در مدل Bolted Bonnet، Bonnet به کمک Bolts به Body متصل می‌شود.

این طراحی در بسیاری از شیرآلات امکان دسترسی تعمیراتی مناسب‌تری ایجاد می‌کند.

Packing

Packing در اطراف Stem قرار می‌گیرد و وظیفه جلوگیری از خروج Fluid از محدوده Stem را برعهده دارد.

نوع Packing باید با:

Pressure

Temperature

Fluid

و شرایط عملیاتی

هماهنگ باشد.

نشتی Stem

Leakage از Stem ممکن است بر اثر:

فرسودگی Packing

شل شدن Gland

خوردگی Stem

Temperature بالا

یا Aging Seal

ایجاد شود.

این قسمت باید در بازرسی‌های دوره‌ای کنترل شود.

عملکرد گیت ولو

برای باز کردن شیر، Operator Handwheel را می‌چرخاند و Gate به سمت بالا حرکت می‌کند.

با بالا رفتن کامل Gate، عضو مسدودکننده از مسیر Flow خارج می‌شود.

برای بستن شیر، Gate پایین آمده و روی Seatها قرار می‌گیرد.

افت فشار پایین

یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های Gate Valve، افت فشار نسبتاً پایین در وضعیت کاملاً باز است.

وقتی Wedge از مسیر خارج شود، Fluid از یک Passage نسبتاً مستقیم عبور می‌کند.

به همین دلیل Gate Valve برای خطوطی که Pressure Loss اهمیت دارد انتخاب مناسبی محسوب می‌شود.

آیا گیت ولو برای تنظیم جریان مناسب است؟

در حالت معمول خیر.

Gate Valve بیشتر برای Full Open و Full Close طراحی شده است.

کارکرد طولانی‌مدت با Gate نیمه‌باز می‌تواند باعث:

Erosion

Vibration

آسیب Wedge

آسیب Seat

Noise

و کاهش عمر Valve

شود.

برای Throttling معمولاً Globe Valve گزینه مناسب‌تری است.

چرا گیت ولو نباید نیمه‌باز بماند؟

در حالت Partial Open، Fluid با سرعت بالا از بخش محدودی اطراف Wedge عبور می‌کند.

این جریان می‌تواند باعث سایش موضعی روی سطوح Sealing شود.

در نتیجه ممکن است آب‌بندی Valve در آینده کاهش پیدا کند.

کاربرد در صنایع نفت

گیت ولو فولادی کلاس ۸۰۰ می‌تواند در خطوط مختلف صنایع نفت استفاده شود.

از جمله:

Oil Service

Hydrocarbon Lines

Process Lines

Drain

Vent

Utility

و Skid Piping.

کاربرد در صنایع گاز

در سیستم‌های Gas، Gate Valve برای Isolation خطوط قابل استفاده است.

کیفیت Packing، Seat و Pressure Rating باید با شرایط Gas Service هماهنگ باشند.

کاربرد در پتروشیمی

در واحدهای پتروشیمی این شیر در خطوط مختلف Process و Utility استفاده می‌شود.

Body Material و Trim باید با Fluid واقعی سیستم مطابقت داشته باشند.

کاربرد در پالایشگاه

در پالایشگاه‌ها گیت ولو کلاس ۸۰۰ می‌تواند در:

Hydrocarbon Lines

Fuel Systems

Drain

Vent

Utility

Process Lines

و Small Bore Piping

مورد استفاده قرار گیرد.

کاربرد در نیروگاه

در Power Plant می‌توان از این شیر در خطوط:

Water

Oil

Steam

Utility

و سایر سرویس‌های مناسب

استفاده کرد.

کاربرد در خطوط بخار

Gate Valve به دلیل افت فشار کم در حالت کاملاً باز می‌تواند در برخی Steam Lineها کاربرد داشته باشد.

اما باید:

Pressure

Temperature

Body Material

Trim

Seat

و Packing

با شرایط واقعی بخار تطبیق داشته باشند.

کاربرد در آب صنعتی

در خطوط Water Service، Gate Valve برای Isolation جریان کاربرد دارد.

این شیر به دلیل مسیر نسبتاً مستقیم در حالت Open می‌تواند افت فشار پایینی ایجاد کند.

کاربرد در هیدروکربن‌ها

Forged Steel Gate Valve در بسیاری از خطوط هیدروکربنی Small Bore مورد استفاده قرار می‌گیرد.

Piping Class باید مبنای اصلی انتخاب Valve باشد.

جهت جریان

بسیاری از Gate Valveهای استاندارد می‌توانند برای Flow دوطرفه طراحی شوند، اما این ویژگی را نباید بدون بررسی برای تمام مدل‌ها قطعی دانست.

اگر روی Body علامت Flow Direction درج شده باشد باید رعایت شود.

نصب مدل دنده‌ای

در مدل Threaded باید:

نوع Thread کنترل شود.

رزوه‌ها تمیز باشند.

Sealant مناسب استفاده شود.

Torque بیش از حد اعمال نشود.

و Body تحت Piping Stress قرار نگیرد.

نصب مدل ساکت ولد

در مدل Socket Weld، Welding باید مطابق Procedure پروژه انجام شود.

موارد مهم عبارت‌اند از:

WPS

Welder Qualification

Material Compatibility

Cleaning

Heat Input

و Inspection.

تمیزکاری خط

قبل از نصب و راه‌اندازی بهتر است Pipe از:

Weld Slag

براده

زنگ

رسوبات

و Debris

پاک شود.

وجود این ذرات می‌تواند به Seat و Wedge آسیب وارد کند.

تست بدنه

Valve Body باید توانایی تحمل Pressure طراحی را داشته باشد.

تست Seat

Seat Test برای بررسی میزان Leakage داخلی در حالت Closed انجام می‌شود.

میزان نشتی قابل قبول باید مطابق استاندارد و Specification پروژه باشد.

نگهداری گیت ولو

در Inspection دوره‌ای بهتر است موارد زیر کنترل شوند:

Stem

Packing

Handwheel

Bonnet

Body

Wedge

Seat Leakage

Connection

و Operating Torque.

سخت شدن Handwheel

اگر Handwheel به‌سختی حرکت کند ممکن است دلایلی مانند:

خوردگی Stem

خشکی Threads

Packing بیش از حد فشرده

رسوب داخلی

آسیب Wedge

یا Differential Pressure بالا

وجود داشته باشند.

نشتی داخلی

Leakage داخلی در حالت Closed ممکن است ناشی از:

آسیب Seat

خراش Wedge

ذرات خارجی

Erosion

Corrosion

یا Wear

باشد.

مزایای گیت ولو فولادی کلاس ۸۰۰

مهم‌ترین مزایای این شیر عبارت‌اند از:

قطع و وصل مطمئن جریان

افت فشار پایین در حالت Full Open

بدنه مقاوم فولادی فورج

مناسب خطوط Small Bore

قابلیت اتصال NPT و Socket Weld

کاربرد در خطوط پرفشار

طراحی Compact

و کاربرد گسترده در نفت، گاز و پتروشیمی.

محدودیت‌های گیت ولو

این Valve در کنار مزایا محدودیت‌هایی نیز دارد.

مهم‌ترین آن‌ها عبارت‌اند از:

مناسب نبودن برای Throttling مداوم

سرعت پایین‌تر Operation نسبت به Ball Valve

نیاز به فضای بیشتر برای Rising Stem در برخی مدل‌ها

و حساسیت Seat و Wedge به ذرات جامد.

مدارک فنی

Material Test Certificate

Pressure Test Certificate

Inspection Certificate

Certificate of Origin

و Traceability Documents

قابل ارائه باشند.

وجود این مدارک باید برای همان محصول و همان محموله بررسی شود.

تأثیر سایز بر هزینه

با افزایش سایز، ابعاد Body، Wedge، Stem و Bonnet افزایش پیدا می‌کنند و میزان Material مصرفی بیشتر می‌شود.

در نتیجه هزینه نیز معمولاً افزایش می‌یابد.

تأثیر متریال

A105، A105N یا سایر Body Materialها می‌توانند هزینه متفاوتی داشته باشند.

Material باید براساس Piping Specification انتخاب شود.

تأثیر Trim

نوع Trim و متریال اجزای داخلی بر هزینه و محدوده کاربرد Valve اثر مستقیم دارد.

تأثیر Bonnet

Welded Bonnet و Bolted Bonnet طراحی متفاوتی دارند و می‌توانند از نظر هزینه تولید و Maintenance متفاوت باشند.

تأثیر نوع Connection

Threaded/NPT و Socket Weld از نظر Manufacturing و نصب متفاوت هستند و ممکن است هزینه متفاوتی داشته باشند.

اشتباهات رایج هنگام انتخاب

از اشتباهات مهم می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

استفاده از Gate Valve برای Throttling

انتخاب فقط براساس Size

نادیده گرفتن Trim

عدم بررسی Seat

اشتباه NPT و Socket Weld

عدم توجه به Temperature

انتخاب Body Material نامناسب

عدم بررسی Bonnet Type

گیت ولو فولادی کلاس ۸۰۰ چیست؟

نوعی Gate Valve صنعتی است که برای قطع و وصل کامل جریان در خطوط پرفشار استفاده می‌شود.

آیا Class 800 یعنی فشار ۸۰۰ PSI؟

خیر. فشار مجاز واقعی به Material، Temperature و طراحی شیر بستگی دارد.

آیا مدل NPT دارد؟

بله، بسته به مدل می‌تواند با Threaded/NPT Connection عرضه شود.

آیا مدل Socket Weld دارد؟

بله، Socket Weld یکی از Connectionهای رایج این گروه است.

آیا گیت ولو برای تنظیم جریان مناسب است؟

معمولاً خیر. بهتر است Gate Valve کاملاً باز یا کاملاً بسته استفاده شود.

چرا افت فشار گیت ولو کم است؟

زیرا در حالت Full Open، Gate از مسیر اصلی Flow خارج می‌شود و Passage نسبتاً مستقیمی ایجاد می‌کند.

Wedge چیست؟

عضو داخلی متحرک Valve است که با پایین آمدن روی Seat مسیر جریان را مسدود می‌کند.

آیا برای نفت مناسب است؟

در صورت انتخاب Material، Trim و Rating مناسب، بله.

آیا برای گاز مناسب است؟

بله، در شرایط فنی مناسب می‌تواند در Gas Service استفاده شود.

آیا برای پتروشیمی کاربرد دارد؟

بله، در خطوط مختلف Process و Utility استفاده می‌شود.

آیا برای بخار مناسب است؟

در صورت تطابق Body، Seat، Trim، Packing و Pressure-Temperature Rating با شرایط بخار.

جمع‌بندی

شیر فلکه کشویی یا گیت ولو فولادی کلاس ۸۰۰ یکی از شیرآلات مهم برای قطع و وصل کامل و مطمئن جریان در خطوط Small Bore و پرفشار صنعتی است. حرکت خطی Wedge و خارج شدن آن از مسیر Fluid در حالت کاملاً باز، عبور نسبتاً آزاد جریان و Pressure Drop پایین را فراهم می‌کند.

بدنه فولادی فورج، ساختار Compact و امکان ارائه با اتصال دنده‌ای، NPT و Socket Weld باعث شده این شیر در صنایع نفت، گاز، پتروشیمی، پالایشگاه، نیروگاه و خطوط بخار کاربرد گسترده‌ای داشته باشد.

برای انتخاب حرفه‌ای تنها Size و Class کافی نیست و باید Body Material، Wedge، Seat، Stem، Trim، Bonnet، Connection، Pressure-Temperature Rating و شرایط واقعی Fluid نیز بررسی شوند.

برای دریافت لیست قیمت متناسب با سفارش، سایزها و تعداد موردنیاز را مشخص کنید.